. . . مقدمه آيين مقدس اسلام ، آخرين و جامع‌ترين آيين آسمانى است كه رسالت رشد و تعالى انسان و تأمين سعادت دينى و دنيوى او را برعهده دارد . براى دستيابى به اين هدف ، علاوه بر دستورها و برنامه‌هاى مشخص ، اسوه‌هايى را ارائه داده است كه گفتار و كردارشان براى ديگران ، حجّت و الگو است . وجود مبارك رسول اكرم صلى الله عليه و آله و جانشينان معصوم او ، آموزگاران و راهبران كاروان بشريّت به‌سوى كمال و ازرش‌هاى متعالى انسانى هستند كه با گفتار و كردارشان در شرايط مختلف سياسى و فرهنگى جامعه اسلامى ، همواره هدايتگر انسان‌ها بوده‌اند . وجود الگوهاى تداوم‌بخش رسالت محمّدى صلى الله عليه و آله ، علاوه بر منظر اعتقادى ، از منظر تاريخى نيز ، براى تداوم مكتب اسلام و تكميل معارف آن در تمامى صحنه‌هاى رويارويى حق و باطل ، امرى ضرورى و اجتناب‌ناپذير است . امامان معصوم عليهم السلام هر كدام با شرايط و موقعيّت سياسى ، اجتماعى و فرهنگى خاصى روبه‌رو بودند ؛ از اين رو ، متناسب با آن شرايط ، اتخاذ موضع مىكردند . يكى براى حفظ مصالح اسلام و وحدت مسلمانان ، براى مدتى از زمامدارى كناره گرفت و زمانى كه زمينه فراهم شد به قدرت بازگشت . ديگرى صلح كرد و سومى جنگيد . يكى با دعا و نيايش به اسلام ، حياتى دوباره بخشيد و ديگرى با تأسيس دانشگاه بزرگ علوم و معارف اسلامى و تربيت جمع انبوهى از افراد مستعدّ ، به گسترش معارف اسلامى پرداخت ، يكى بيشتر عمر خود را تحت نظر دستگاه جور يا در زندان سپرى كرد و ديگرى ناگزير تا مرحله ولايتعهدى به چنين دستگاهى نزديك شد و . . . بدين‌سان ، در شرايط مختلف ، مشعل هدايت را به طور عينى پيشاروى رهروان حق ، برافروختند و آنان را به بهره‌گيرى از اين چراغ فروزنده و حركت در پرتو آن ، دعوت كردند . در اين نگرش ، مقطع تاريخى 250 ساله دوران امامت به‌عنوان يك مجموعه كلّى به